Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi ve Onur Mühendislik

ONUR Mühendislik’in Savunma Sanayi Müsteşarlığı [SSM]’ndan Ana Yüklenici olarak aldığı ilk iş olan ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı [HvKK] için yürütülen Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi tamamlandığında, Türkiye genelindeki 35o operatör, Türkiye üzerindeki hava sahasını Şirket tarafından geliştirilen IP VCS ürünü IP ağı üzerinden yönetiyor olacaktır.

Onur Mühendislik, SSM ile 21 Mart 2o12’de imzalanan sözleşme kapsamında başlayan Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi’nin Fabrika Kabul Testinden sonra önemli bir adım olan 1’inci Grup Mevzi Kabul Testleri 1o Mart 2o16’da başarı ile tamamlamıştır. Böylelikle Hava Savunma Telsiz Ağı Sistemi’nin ilk aşaması HvKK tarafından kullanıma alınmıştır. Halihazırda teslimat ve saha kurulum çalışmalarına devam eden Şirket, Proje kapsamında ilk Fabrika Kabul Testi [FAT]’ni Nisan 2o15’te gerçekleştirmiş ve 3o Nisan 2o15 itibarıyla Fabrika Seviyesi doğrulama ve kabul faaliyetlerini başarıyla tamamlayarak saha kurulumlarına geçme safhasına gelmişti.

Haberleşme sistemleri açısından dünyadaki en büyük ‘Ağ Destekli Yetenek’ projelerinden birisi olarak kabul edilen Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi, HvKK envanterindeki telsiz sistemlerinin ‘noktadan noktaya’ şeklinde olan mevcut entegrasyon yapısının ağ temelli bir konfigürasyona dönüştürülmesini amaçlıyor. Bu kapsamda Türk Hava Kuvvetleri hizmetindeki tüm analog telsizler [halen çoğu eski model dokuz ayrı tipte analog telsiz olduğu belirtiliyor, ancak telsizin modeli ve çalıştığı bandın VHF, UHF, veya HF olması önemli değil] IP’ye çevrilecek ve TAFICS üzerinden kontrol merkezlerindeki operatörlerin bütün telsizleri uzaktan yönetebilmesi ve muhabere yapabilmesi sağlanacak. Teslimatları devam eden IP tabanlı Ses İletişim Sistemi [VCS] çözümü ile HvKK tarafından yürütülen hava savunma görevlerine ilişkin tüm muhabere alt yapısı [telsiz erişimi, telefon erişimi, intercom ve konferans çevrimleri ile Link-16 ses çevrimleri], Ağ Destekli Yetenek [ADY/NEC] konsepti çerçevesinde IP tabanlı bir alt yapıya taşınmaktadır. Bu sayede, bir yandan envanterde bulunan eski nesil analog telsizler yeni nesil IP sistemler ile birlikte çalışabilir hale getirilirken, diğer yandan telsizlerin kullanım ömrü uzayacak ve kazanılan operasyonel esneklik ile Ülkemiz kaynaklarının etkin kullanımına en üst düzeyde katkı sağlanmış olacaktır.

Proje ile mevcut haberleşme alt yapısına Radio Over IP [RoIP, Telsiz-IP Çevirici] Sistemi entegre edilecektir. Onur Mühendislik, sözleşme altında; Mevcut telsizlere IP tabanlı erişim sağlayan Telsiz-IP Çevirici [RoIP] sistemlerin tasarımı ve üretimi, Yazılım Tabanlı Ses Anahtarlama Sistemlerinin geliştirilmesi, IP tabanlı Dokunmatik Ekranlı Muhabere Panellerinin geliştirilmesi, Ses ve Veri Kayıt Sistemlerinin geliştirilmesi, Link-16 ses entegrasyonu ve Zaman Dağıtım Sistemlerinin entegrasyonu gibi çalışmaları yürütecek ve ROIP Ekipmanı [RIG-200 RoIP Gateway Ailesi], Link-16 Ses-IP Çevirici Sistemleri, Haberleşme Panelleri, Yazılım Tabanlı Anahtarlama Sistemleri, IP Tabanlı Ses ve Veri Kayıt Sistemleri, Telsiz ve Ağ Yönetim Sistemleri, Bakım ve Kontrol Sistemleri ile IP tabanlı HaveQuick TOD Zaman Dağıtım Sistemleri teslimatı gerçekleştirecektir.

RoIP, IP Şebekeler [Internet, Intranet, LAN] üzerinden mevcut analog ve sayısal telsiz sistemlerinin entegre haberleşmesi temeline dayalı çözümdür. Sistem bileşenleri ağ içerisinde bağımsız olarak konumlandırılabilir, ağ içerisindeki tüm analog [HF/VHF/UHF] konvansiyonel cihazlar ve sayısal [Tetra, APCO, DMR, DPMR, DPR] telsiz unsurlarının entegre olarak kullanılabildiği bir teknolojidir. Gerektiğinde Karasal ve Uydu Telefon sistemleri ile entegre edilebilen Sistem tüm ses servislerini desteklemektedir. VoIP [Voice Over IP], kontrol ve algılama sinyallerinin entegre çalıştığı bu ortamda; farklı formatta bulunan kontrol sinyalleri, merkezi birimlerce birbirleri ile uyumlu hale getirilmektedir.

2o12’de imzalanan Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi sözleşmesi kapsamında Eskişehir ve Konya olmak üzere iki Ana Kontrol Merkezi bulunmaktadır. Bu Merkezlerin kapsama alanında ise yaklaşık 8o ayrı birim/mevzi yer alıyor. Ancak 9 Mart 2o16 tarihli Savunma Sanayi İcra Komitesi [SSİK] Toplantısında alınan karar çerçevesinde, Hava Savunma Telsiz Ağı’nın HvKK bünyesindeki tüm diğer birlik ve hava üslerine yaygınlaştırılacaktır. Dolayısıyla ilk faz tamamlanınca çalışmalara devam edilecek ve Sistem yaygınlaştırılacak. Edindiğimiz bilgiye göre Proje sonunda ilk sözleşmede yaklaşık 8o olan operatör sayısı 35o’ye çıkartılacaktır.

198o’de kurulan ve ‘NATO Müteahhidi’ denilen konseptin içinden yetişmiş bir şirket olarak tanımlanan Onur Mühendislik, ilk dönemlerde Hava Kuvvetlerinin kulelerinin modernizasyonu işlerini üstlenmiş [HvKK’nın hemen hemen bütün ATC kulelerinin modernizasyonunu Onur Mühendislik gerçekleştirmiştir] ve çalışmalarına Hava Trafik Kontrol [ATC] kısmının modernizasyonu ile başlamıştır. Zamanla Seyrüsefer Sistemleri ile ilgili bilgi birikimi belli bir seviyeye ulaşan Şirket ‘neyi yerli yapabiliriz’ diye düşünmeye başlamış ve ‘Voice Communication System [VCS, Ses İletişim Sistemi]’i yerli olarak üretmeyi kararlaştırmıştır. Bir ArGe projesi sonucunda analog telsizleri IP’ye çeviren bir ‘gateway [ağ geçidi]’ milli imkanlarla yurt içinde üretilmiştir. Aynı dönemde SSM tarafından Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi başlatılmış ve Onur Mühendislik de Proje için teklif sunmuştur. DSA 2o16 Fuarı sırasında görüşme fırsatı bulduğumuz bir Şirket yetkilisi Proje ile ilgili olarak; “Teknik olarak muhtemelen daha iyi pozisyonda olduğumuz için 2o12’de ihale bizde kalıyor. Bugün Hava Savunma Telsiz Ağı ilk grubunun mevzi kabulleri tamamlanmış durumda” diye konuştu. Proje kapsamında Fabrika Kabulünü Nisan 2o15’te tamamladıklarını anımsatan Şirket yetkilisi, “Biz bu tarihe kadar bir VCS’miz var demedik. Çünkü kullanımda olan, kabul edilmiş bir VCS’miz yoktu. O tarihten sonra, ilk kez IDEF‘15’te bizim bir VCS’imiz var dedik” diye konuştu. Hatırlanacağı üzere Şirket Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi kapsamında teslim etmekte olduğu Entegre VCS’nin temsili bir versiyonunu IDEF‘15 Fuarı sırasında standında sergilemişti.

Proje ile HvKK tarafından kullanılmakta olan ileri gözetleme radarları ve radar mevzilerindeki telsizlerin Bölge Harekat Merkezleri [BHM] ile haberleşmesi sağlanırken, buralarda kullanılan telsiz tipinin [analog ve sayısal tabanlı] ve çalışma bantlarının [VHF, UHF, HF gibi] farklı olmasının bir sorun teşkil edip etmeyeceği yönündeki sorumuza cevaben Şirket yetkilisi şunları söyledi: “Hiç fark etmez, telsizden bağımsızız. ICD’sini çalışıyoruz veya verirlerse onu sisteme uyguluyoruz. Telsizden bağımsız, bütün telsizleri yerden bağımsız olarak operatörün önüne, uzaktan kumanda verilebilecek şekilde, frekansını her şeyini değiştirebiliyorsunuz. Telsiz yanında iken size ne yapmanıza izin veriyorsa, biz uzaktan, eğer uzaktan komuta portu buna izin veriyorsa, onu üretebiliyoruz.”

Hava Savunma Telsiz Ağı sayesinde Hava Kuvvetleri Komutanının komuta merkezine indiğinde bütün telsiz ağını yönetip yönetemeyeceği ve bir mevziye/birliğe kendisinin doğrudan direktif verip veremeyeceği şeklindeki bir sorumuza cevaben de Şirket yetkilisi:

“Evet. Komuta verebilecek, telsiz ile telefonu bir araya getirebilecek. Hava Kuvvetleri Komutanı masasında otururken, IP telefonu ile bu operatör paneli üzerinden F-16 pilotu ile konuşabilecek. Yani yapmanız gereken tek şey, şuradaki kırmızı butonlardan bir tanesine basıp ‘receive’e almak telsizi. Aşağıdan da ilgili telefonu seçip ‘konferansa al bunları’ demek. Bu kadar basit artık. Bunun bir örneği yok. Ölçek olarak dünyada bir örneği yok. Biz Mart’ta Dünya Havacılık Forumu’ndaydık, Madrid’teydik. Sivil alanda çok ciddi işler yapan firmalar var ama askeriyede böyle bir uygulamayı yapan yok. Biz buna Ağ Destekli İletişim Konsepti diyoruz...” diye konuştu.

Halen HvKK hizmetinde çoğu eski model dokuz ayrı tipte analog telsiz bulunduğuna dikkat çeken Şirket yetkilisi Aselsan üretimi 9661 serisi yazılım tabanlı telsizlerin Hava Savunma Telsiz Ağı’na entegre edilip edilmeyeceği yönündeki bir sorumuza şu cevabı verdi:

“Onu da şu anda sisteme dahil ediyoruz. IP olması bizim için daha kolay. Hemen sisteme dahil olabiliyor. Ama IP değilse, herhangi bir kaynağı sadece ICD ile ilgili bir ön çalışma yapmamız gerekiyor. Hatta biz tersine mühendislik ile o ICD’nin bize vermediği komutları da görüp, çözümleyebilir durumdayız. O yüzden telsiz ile hiç bir bağımlılığımız yok. Herhangi bir tip telsizle, herhangi bir tip iletişim kaynağı ile, Link 16 mesela. Link 16’da sistem de IP üzerinden taşınabiliyor. Bunun hepsini bu ağ üzerinden yönetebiliyoruz.”

Şirket yetkilisi ilk sözleşme altında NATO fonları ile tedarik edilen ancak HvKK tarafından işletilen Hava Savunma Radar Mevzilerinin de ağa entegre edilip edilmediği yönündeki sorumuza cevaben de: “Onlara şu ana kadar dokunmadık. İkinci fazda eğer olursa, arada bir ‘gateway’ ile konuşma gibi bir plan var. Hani bizim panellerimiz, arada bir gateway, orada kırmızı ayrımları, vs. olacak. NATO’nun operatörleri, diğer tarafta onların kurduğu sistem ile çalışacaklar. Tabii biz oradaki o ayrımı, bilgi gizliliği açısından orada tutmak zorundayız. Şu anda o ayrıma çok dikkat ediyoruz” dedi.

NATO projelerinde de aktif rol almaya çalışan Onur Mühendislik, bu çerçevede Türk Hava Kuvvetleri için geliştirdiği Hava Savunma Telsiz Ağının aynısını bir NATO projesi kapsamında yapmaya hazırlanıyor. Proje kapsamında yayımlanan Bilgi İstek Dokümanı [BİD/RFI]’na yanıt veren Şirket, Teklife Çağrı Dosyası [TÇD/RFP]’nın bu yıl içinde yayımlanması beklenen ihale için hazırlıklarını sürdürüyor. Edindiğimiz bilgiye göre söz konusu NATO ihalesi kapsamında yayımlanan BİD/RFI’na Türkiye’den cevap veren tek firma Onur Mühendislik olmuştur.

Hava Savunma Telsiz Ağı Şirketin SSM’ndan Ana Yüklenici olarak aldığı ilk iş olması açısından dikkat çekiyor. Şirket 2o14’te ise SSM Elektronik Harp Dairesi ile bir seyrüsefer sistemi olan TACAN tedariki ile ilgili bir sözleşme imzalamıştır. Sözleşmesi 4 Kasım 2o14’te imzalanan Proje, askeri üs ve meydanlarda güvenilir bir şekilde seyrüsefer yardımı sağlanması maksadıyla 1o’u sabit, dördü mobil konfigürasyonda toplam 14 TACAN Sisteminin tedarikini kapsamaktadır. Edindiğimiz bilgiye göre TACAN Sistemlerinin her biri HvKK bünyesindeki ayrı üslere yerleştirilecek. Yurt dışından hazır alım yoluyla [Moog Firmasından] tedarik edilecek Sistemlerin Hava Kuvvetlerinin değişik üslerine kurulması ve devreye alınması işi Onur Mühendislik’in sorumluluğunda. Projede çalışmalara devam edilmektedir.

  

... DeTTA Projesinde İmzalar Atıldı

 

SSİK’nin 9 Mart 2o16’da düzenlenen toplantısında alınan karar çerçevesinde Onur Mühendislik ile sözleşme görüşmelerine başlanılan Deniz Telsiz Taktik Ağı [DeTTA] Projesi’nde imzalar atıldı. Onur Mühendislik tarafından 4 Ağustos 2o16’da yapılan açıklamada; “Deniz Kuvvetleri Komutanlığı [DzKK] için geliştirilecek olan DeTTA Projesi’nde Ana Yüklenici olarak Onur Mühendislik ile sözleşme görüşmelerine başlanılması kararı alınmış idi. Bu karar gereğince başlanılan sözleşme görüşmeleri tamamlanmış olup, Proje 1 Ağustos tarihinde yürürlüğe girmiştir” ifadelerine yer verilmiştir.

29 aylık bir takvime sahip olduğu belirtilen DeTTA Projesi kapsamında Onur Mühendislik, DzKK’nın Ağ Destekli Yetenek konseptinde ses, veri, görüntü ve mesajlaşma ihtiyaçlarını karşılayacak sistemin geliştirilmesini, tasarlanmasını, tedarik edilmesini ve kurulmasını yüklenecektir. Proje dahilinde toplamda yedi DeTTA Terminali tasarlanacak ve tedarik edilecek olup, HF/VHF/UHF/SHF iletişim ortamları kullanılarak IP tabanlı ağ kurma olanağı sağlayan terminal yapısı kurgulanacaktır.

Edindiğimiz bilgiye göre Onur Mühendislik, DeTTA Projesi ile DzKK için Hava Savunma Telsiz Ağı Projesi altında HvKK için kurulmakta olan sistemin çok daha gelişmişini DzKK için kuracaktır. Sistem sayesinde sadece Deniz Kuvvetleri Karargahı ile gemiler arasında değil aynı zamanda gemiden gemiye, gemiden karaya ve gemiden havaya haberleşme imkanı da sağlanacak. DeTTA Projesi tamamlandığında 2o mil çapında bir alan içinde gemiler pasif modda, hiç bir aktif yayın yapmadan birbirleri ile haberleşebilecek. Görüşlerine başvurduğumuz Şirket yetkilisi konuyla ilgili şu bilgileri verdi:

“Şu anda ilk prototip projesi bu. Yedi prototip üretilecek, gemiden gemiye olacak. Orada biliyorsunuz telsiz görüşmesi mümkün, radyo mümkün, uydu görüşmesi mümkün. İlk faz aslında sadece gemiden gemiye bir modem sisteminin, işletim sisteminin kurulmasını kapsıyor ki, gemiden gemiye yaptıktan sonra bunu kara ile irtibatlandırmak çok kolay. Böyle çalışmalar yürütüyoruz. Projenin içerisinde aynı zamanda biz 2o milde çalışabilen bir kablosuz [wireless] modem üreteceğiz. Yayın kriptolu olacak. Ama bu modem; sizin mesajınızın öncelik seviyesine, güvenlik seviyesine, ki bunları siz tercih edeceksiniz, göre bütün şeylere bakacak, uygun olduğu ilk anda o mesajı karşıya yollayıp sizi haberdar edecek. İlerleyen aşamalarda, aslında şu anda isteniyor, burada bir geminiz var, 2o mil içerisinde bir geminiz daha var, 16’ncı milde de kara var mesela. Şimdi bu gemi üzerinden, bu gemiyi röle gibi kullanıp, kara ile transfersiz olarak kara ile konuşabileceksiniz. Ortadaki gemilerin hiç bir şeyden haberi olmayacak, ama HOP noktası olarak görülecek sistemde. Benzer bir kabiliyet projenin diğer fazlarında uçaklar için de uygulanacak...

GENESIS ADVEnt [Ağ Destekli Veri Entegre] Savaş Yönetim Sistemi [SYS]’nin işini yapabilmesi için, bizim DeTTA’yı yapıyor olmamız gerekiyor. Aşağıda o akıllı iletişim sistemi olsun ki, ADVEnt bütün o yetkinliğini gösterebilsin. Birbirini tamamlayan projeler...

Şu anda yaklaşık 2.5 yıl bir süresi var prototip için. Yedi prototip üreteceğiz. Bunun ile ilgili çalışmalar sürüyor. Zaten teknolojinin büyük bir kısmı şu anda elimizde. Bizim kendi telsiz IP çeviricilerimiz çok gelişmiş cihazlar. Bizim FPGA tabanlı mimarimiz var burada. Tamamen gömülü. Hiç oynayan bir aksam yok bunda. Aynı sistem [VCS] şu anda Türkiye’de GÖZCÜ ve ANKA/ANKA-S İnsansız Hava Aracı [İHA] Sistemlerinde Yer Kontrol İstasyonları [YKİ VCS]’nda kullanılıyor. Tabii bunun IPAD boyutunda, daha küçük bir ekrana sahip. Bu yüzden IP tabanlı ses iletişim noktasında en son gemilerin içindeki muhabere sistemi için IP olması gerektiği ile ilgili çok ciddi bir tanıtım faaliyeti yürütüyoruz...

Açıkçası, IP Tabanlı Ses İletişim Sistemleri bizim için çok dikine ve derinlemesine bir yetkinlik alanı. Bununla devam edeceğiz. Ama DeTTA Projesi bize yeni bir alan daha açıyor aslında. Sadece IP Tabanlı Ses İletişim Sistemi değil, orada işte uydu konuşması, ‘wireless’ iletişim gibi yeni alanlar açıyor. Daha fazla açılır mıyız? Şu anda hiç sanmıyorum. Yani çok derin ve büyük konular bunlar. Biz şeye kapılmak istemiyoruz; yani onu da yapalım, bunu da yapalım demiyoruz. Biz şunu istiyoruz: Haberleşme sistemi söz konusu olduğu zaman akıllarına biz gelelim, Türkiye’de ve yurt dışında oyunculardan birisi olalım, yurt dışında özellikle. Türkiye’de o noktayı yakalamak üzereyiz. En azından insanlar “bir soralım, çözebilirler mi bakalım” diyorlar. Bunu askeri ve sivilde paralel yapmaya çalışıyoruz. Bu çerçevede Devlet Hava Meydanları İşletmesi [DHMİ] bir taraftan, askeri çalışmalarımız diğer taraftan ilerliyor. Şu andaki stratejimiz, hem işi doğru yapmak adına, hem de dağılmamak adına bu alanda kalmak...”

 


 

MÖNCH TÜRKİYE YAYINCILIK

Hoşdere Caddesi, Halit Ziya Sokak,
No: 26/9 Çankaya 06540
Ankara / Türkiye
Tel: +[90-312] 441 93 54
Fax: +[90-312] 439 57 24

BİZİ TAKİP EDİN

BLOG

Designed by Etkileşim Grafik Tasarım | Powered by AdaNet